KNAW

Research

Neuroimaging in obsessive-compulsive and related disorders: investigation...

Pagina-navigatie:


Update content


Title Neuroimaging in obsessive-compulsive and related disorders: investigation of the frontal-striatal and limbic circuits
Period 12 / 1999 - 05 / 2005
Status Completed
Dissertation Yes
Research number OND1277138

Abstract

Obsessive-compulsive disorder (OCD) is a frequently occurring psychiatric disorder, with a world-wide life-time prevalence of 2-3%, which often results in considerable morbidity. According to current nosological systems OCD is classified as an anxiety disorder. However, recently it has been hypothesized that OCD may also share common features with a number of so-called obsessive-compulsive spectrum disorders, characterized by either over-controlled (compulsive, as in OCD) or under-controlled (impulsive, as in Tourette's syndrome (GTS)) behaviour. Recent developments in functional neuroimaging techniques have enabled visualisation of brain structures that are presumably implicated in the pathophysiology of OCD, in particular striatal-prefrontal circuits. The aim of the present project is to test the specificity of the hypothesis that in OCD patients the prefrontal-striatal system functions abnormally, compared with other OC-spectrum disorders. To address this issue, brain activation in OCD (compulsive behaviour with anxiety) will be compared with that in GTS (impulsive behaviour without anxiety) and somatoform disorder (anxiety without compulsive behaviour): (a) during provocation of OCD-specific (disgust, which is fear-associated) and GTS-specific (mental play, which is not fear-associated) symptom states in subjects with OCD and GTS, and in normal controls, using H2(15)O PET; (b) during performance of cognitive tasks designed to involve striatal-prefrontal systems in subjects with OCD, and somatoform disorder, and in normal controls, using functional MR; (c) during enhancing the postsynaptic dopaminergic system in OCD and GTS, using 11C Raclopride PET.

Abstract (NL)

"Angst voor vuil is een vlek in het brein". Hersenscan-onderzoek raakte bekend toen deze kop in de Volkskrant verscheen (oktober 2000) boven een artikel over smetvrees. Maar het hersenonderzoek bleek zeer gevoelig voor artefacten, weet promovenda Odile van den Heuvel: de getoonde "vlek" in de voorhoofdskwab van de hersenen, ook wel prefrontale schors genoemd, was niet zozeer ontstaan door de angst die de smetvreespatiënt ervoer door het zien van smerige afbeeldingen. De vlek was het product van hoofdbewegingen als reactie op deze emotie. Inmiddels is het duidelijk dat de echte "vlek", een gebied in de hersenen met verhoogde activiteit, ergens anders zit: in de amygdala, hét angstcentrum van de hersenen. Van den Heuvel zocht in dit deel van het brein naar een oplossing voor overmatige angst.De reactiviteit van de amygdala wordt doorgaans onderdrukt door andere hersengebieden, zoals de prefrontale schors. Bij mensen met dwangmatigheidklachten (waaronder smetvrees) en andere angststoornissen, werkt de onderdrukking door de prefrontale schors onvoldoende, met overmatige en irreële angst tot gevolg.Van den Heuvel liet zien dat dit niet alleen gebeurt tijdens het zien van afbeeldingen van smerigheid, maar ook tijdens meer impliciete informatieverwerking, zoals het lezen van woorden met een emotionele lading. De falende onderdrukking door de prefrontale schors is ook merkbaar tijdens emotioneel neutrale activiteiten, zoals het oplossen van bepaalde denkoefeningen. Hoewel deze verstoorde prefrontale functie gedeeltelijk wordt gecompenseerd door andere hersengebieden, leidt de verminderde onderdrukking tot slechtere prestaties bij de angstige patiënten. Het in beeld brengen van gevoel en gedachte, en onderlinge interacties hiervan, draagt op langere termijn bij aan de ontwikkeling van nieuwe behandeltechnieken voor angst en dwang.

Related organisations

Related people

Classification

A74000 Mental health care
D23230 Neurology, otorhinolaryngology, opthalmology
D23350 Psychiatry, clinical psychology

Go to page top
Go back to contents
Go back to site navigation