| Gedurende de afgelopen 200.000 jaar zijn er grote hoeveelheden Rijn-Maas-sedimenten afgezet in het Nederlandse deel van het Noordzee gebied. De ontwikkeling van dit gebied is continu onderheven aan variaties in klimaatcondities, zeespiegelbeweging en ijsbedekkingen. Dit proefschrift beschrijft aan de hand van boorkern-analyse, OSL ouderdomsbepaling en computermodellering hoe deze processen de opbouw van de sedimenten in het gebied hebben beїnvloed. De kennis omtrent het natuurlijke gedrag van riviersystemen op een relatief lange tijdsschaal wordt met dit onderzoek aanzienlijk vergroot. Deze nieuwe inzichten in de ontwikkeling van rivierafzettingen is van economisch belang aangezien deze een bron zijn voor zand- en grindwinning en grondwateronttrekking. Daarnaast is nieuwe kennis omtrent de invloed van klimaatverandering op riviersystemen van (toekomstig) maatschappelijk belang. De combinatie van een (kalk)barrière in de Straat van Dover en een blokkade in het noordelijke Noordzee gebied (veroorzaakt door de Scandinavisch-Britse ijskap), leidde 150.000 jaar geleden tot de vorming van een zoetwatermeer waarin het Rijn-Maas systeem uitmondde. Na het verdwijnenen van het zoetwatermeer veranderde Nederland 130.000 jaar geleden door opwarming en zeespiegelstijging in een kustgebied waar de Rijn en Maas in zee uitmondde nabij de huidige lokaties van Zwolle en Gouda. Na afkoeling van het klimaat brak een periode aan van erosie van kustsedimenten gevolgd door sedimentatie van riviersedimenten. Hierin verplaatste de hoofdloop van de Rijn zich zuidwaarts naar de huidige lokatie. Tijdens een latere ijsuitbreidingsfase (30.000-12.000 jaar geleden) veroorzaakte de 3 km dikke Scandinavisch-Britse ijskap aardkorstbewegingen, welke de positie en het insnijdingsgedrag van het Rijn-Maas systeem in het landschap hebben beïnvloed. |
