KNAW

Research

The use of metaphor in discourse

Pagina-navigatie:


Update content


Title The use of metaphor in discourse
Period 01 / 2002 - unknown
Status Completed
Research number OND1291348
Data Supplier Website Vrije Universiteit

Abstract (NL)

Voetbal is oorlog is een bekend voorbeeld van een opzettelijke metafoor. Maar er zijn genoeg andere voorbeelden van metaforiek (computers hebben muizen of virussen , onze economie is ziek of gezond, in een discussie kunnen we een stelling verdedigen ) die laten zien dat ons dagelijks taalgebruik bol staat van dergelijke uitdrukkingen, die bovendien niet altijd opzettelijk worden gebruikt om de ontvanger bewust een niet-letterlijke vergelijking te laten maken. Alle metaforen zijn op onderliggende niet-letterlijke vergelijkingen gebaseerd, maar het zijn alomtegenwoordige uitdrukkingen waar we veelal onbewust mee leven, zoals George Lakoff en Mark Johnson het ooit hebben verwoord. Er is in navolging van Lakoff en Johnson veel onderzoek verricht naar metaforiek, maar er bestaat geen algemeen geaccepteerd beeld van hoe de onderliggende vergelijkingen in onze gedachten ( conceptuele structuren ) precies in talige vormen kunnen worden uitgedrukt. Taalgebruikers kunnen bijvoorbeeld kiezen tussen een metafoor, een vergelijking ( Voetbal is als een oorlog ), of een uitgesponnen vergelijking ( Voetbal is als een oorlog: je moet je tegenstander helemaal vernietigen ). Voorts rijst de vraag of de keuze voor de talige vorm samenhangt met de situatie waarin de metafoor wordt gebruikt. Zo zou het kunnen zijn dat sportjournalisten, of journalisten in het algemeen, eerder de neiging hebben om bepaalde in het oog springende metafoorvormen te gebruiken dan wetenschappers. Er bestaan wel ideeën over deze relatie tussen vorm en functie, maar die zijn nog nooit getoetst door systematisch naar grote gegevensbestanden van taalgebruik in verschillende communicatiedomeinen te kijken. Dit onderzoek wil een begin maken met deze lacune in te vullen. Daarvoor wordt een precieze methode uitgewerkt om de diverse talige vormen van metaforen in taalgebruik op betrouwbare wijze te identificeren en te analyseren. Een databank van ca. 400.000 woorden groot, met taalgebruik uit de wetenschap, journalistiek, literatuur, en alledaagse gesprekken, zal hiermee worden onderzocht. De metafoorvormen die hiermee worden geïdentificeerd, zullen gedetailleerd worden beschreven. Tenslotte zullen deze authentieke taalgegevens worden gebruikt om een aantal experimenten te doen waarin wordt onderzocht hoe mensen deze verschillende vormen en conceptuele structuren van metaforiek eigenlijk begrijpen. Er zal met name worden ingegaan op de vraag wanneer mensen zich bewust worden van metaforiek, en wanneer ze metaforen echt als vergelijkingen tussen twee zaken verwerken.

Related organisations

Related people

Project leader Prof.dr. G.J. Steen

Related research (upper level)

Classification

D36000 Language and literature studies

Go to page top
Go back to contents
Go back to site navigation