KNAW

Onderzoek

BO-01-004 Klimaat

Pagina-navigatie:


Wijzig gegevens


Titel BO-01-004 Klimaat
Looptijd 01 / 2005 - onbekend
Status Lopend
Onderzoeknummer OND1295168
Leverancier gegevens METIS Wageningen Universiteit en Researchcentrum

Samenvatting

Doel:
Het klimaat verandert door menselijk ingrijpen. Dit weten we is met meer zekerheid dan ooit, en onze kennis van reeds ingang gezette en nog te verwachten veranderingen is uitgebreid gedocumenteerd in het Vierde IPCC Assessment report (IPCC-4AR, 2007; www.ipcc.ch). Ook de gevolgen van klimaatverandering zijn reeds zichtbaar en niet meer geheel terug te draaien. Nederland is door zijn ligging in een kustdelta extra gevoelig voor Klimaatverandering. Stijging van de zeespiegel, veranderende afvoerregimes van de grote rivieren, en meer extreme variaties in regenval zullen enerzijds vaker leiden tot wateroverlast (vooral in de winter), anderzijds neemt de kans op aanhoudende droogtes ook toe. Het huidige peilbeheer zal deze extremen steeds minder kunnen opvangen. Beide zullen impact hebben op de landbouw en op natuur. Oplossingen zullen veelal gezocht moeten worden in ruimtelijke aanpassingen (adaptatie). Functie volgt peilbeheer in de landbouw en zogenaamde Klimaatbuffers rond de EHS zijn voorbeelden van oplossingsrichtingen. De Nederlandse regering zet een systematisch adaptatiebeleid in de steigers, het interdepartementale ARK programma. Aan het programma werken o.a. mee: V&W, LNV, Unie van Waterschappenen, VNG en IPO. Uit onderzoek de afgelopen periode is gebleken dat de LNV-sectoren natuur, landbouw, bosbouw, visserij, recreatie en landschap effecten zullen ondervinden van klimaatverandering. Voor LNV is het dan ook van groot belang om tijdig te kunnen aangeven welke knelpunten er zullen ontstaan op deze beleidsvelden en hoe deze het meest effectief en integraal kunnen worden aangepakt. De nationale strategie zal uitmonden in een gefaseerde agenda, waarin voor de komende 6 tot 8 jaar maatregelen worden opgenomen om Nederland klimaatbestendig te maken

Het Kyoto protocol is slechts de eerste stap in het verminderen van klimaatverandering. Mondiaal wordt gesproken over internationaal klimaatbeleid na 2012. Mbt de beleidsmatige context van mitigatie internationaal wil de Nederlandse regering een actieve rol spelen in het ontwerpen van dit toekomstig internationaal klimaatbeleid. Bij veel verschillende mogelijke vormen van internationaal klimaatbeleid is het de opgave om een effectief, efficiënt en politiek acceptabel regime te ontwikkelen. De inzet van LNV in de internationale onderhandelingen is tot nu toe sterk gericht geweest op het onderdeel landgebruik en bossen van het Klimaatverdrag en het Kyoto Protocol, ook omdat hier de sleutel ligt om zich ontwikkelende landen in een nieuw verdrag te betrekken. Mede n.a.v. de IPCC-4AR heeft de EU én Nederland zich aan verdergaande emissie reducties gecommitteerd: 30% in 2020.

Kennisbehoefte 2008:

Ten aanzien van mitigatie zijn de volgende vragen voor LNV relevant:
· Hoe zou een efficiënt monitoringsysteem voor veranderingen in bossen en landgebruik opgebouwd moeten zijn cq. welke verbeteringen aanbrengen?
· Hoe kan een monitoringssysteem voor ontwikkelingslanden opgebouwd zijn?
· Welke voor- en nadelen hebben de verschillende voorstellen voor het tegengaan van emissies van ontbossing in ontwikkelingslanden?
· Hoe kan de coördinatie en aansturing van het voor LNV relevante klimaatonderzoek verbeterd worden en hoe kan synergie bereikt worden?
· Welke kansen en bedreigingen voor de sectoren hebben verschillende opties in de door de EC voorgestelde aanpassingen aan het emissiehandelssysteem?
· Wat is het mitigatiepotentiëel van de agrarische sectoren in ontwikkelingslanden?

Ten aanzien van adaptatie zijn de volgende vragen zijn naar voren gekomen:
· Analyse van ruimtelijke knelpunten die op korte termijn ontstaan in duurzame natuur, landbouw, bosbouw en visserij.
· Identificatie van mogelijke maatregelen om ruimtelijke knelpunten m.b.t. LNV beleidsvelden op te vangen in lopende en voorgenomen ruimtelijke projecten; prioriteitstelling.
· Onderzoek van multifunctionele oplossingsrichtingen voor ruimtelijke knelpunten

Wat zijn de mogelijkheden en kosten voor adaptatie in ontwikkelingslanden? Welke kennis kunnen we daarvoor bij elkaar krijgen?

Publicaties bij dit programma zijn beschikbaar via deze Link

Samenvatting (EN)

Climate change is occurring and is likely to continue, and is largely due to human interference (IPCC-4AR, 2007). Therefore, greenhouse gas emissions need to be reduced, and adaptation policies need to be developed.

For the ministry of Agriculture, Nature and Food quality (LNV) the Kyoto protocol implies responsibilities w.r.t. reducing emissions -and reporting of these- from agriculture, in particular glasshouse horticulture en intensive livestock farming, and protection and reporting of stocks of carbon in natural and agricultural ecosystems. In international negotiations for post-Kyoto climate regimes LNV pays special attention to the role of sinks and natural C-stocks in Landuse, Landuse Change and Forestry, its reporting and to integrate adaptation and mitigation efforts with sustainable development issues. This in an effort to create incentives for developing countries (where non-fossil fuel emissions are often as important as fossil fuel use in powergeneration and industry) to join new climate agreements with emission reduction targets.

The UNFCCC adopted a 5 year programme to explore the scientific, technological and socio-economic options for climate change adaptation. Since 2006 also at the national level significant adaptation policies have been initiated with the ARK programme. In this context, LNV needs to be prepared to respond to climate impacts on agriculture, forestry, nature and fisheries. Climate change is likely to exert considerable effects on current biodiversity conservation goals. This requires reassessment of e.g. the effectiveness of the Dutch National Ecological Network (EHS) under climate change, and of the resilience and adaptation options of agriculture, both at home and abroad. Solutions will often have strong spatial impacts in the already intensively used dutch landscape. Bottle-necks in land use planning wrt agriculture, nature and water management need to be identified and possible solutions explored. This generally requires regional approaches.

Research needs as addressed in the policy supporting research programme (BO) climate change 2008 follow directly from this policy context. More fundamental knowledge is generated in its strategic research programme (KB) and under other (inter)national research programmes (CsCP, KvK, EU-FP6/FP7) .

Research needs

For 2008 the following research needs will be addressed

1. Development of National Inventory Reporting methodologies for Land use, Land use change and Forestry focussing on the soils under forest and in agricultural systems (projects I-3 en I-4)
2. Role of Landuse Landuse Change and Forestry, with the aim to assess the current global state and threats to peat lands and forests and potential mechanisms for future climate regimes and to assist developing countries with monitoring (projects I-10- to I-12)
3. Effects of revised EU emission trade policies in december 2007) on dutch agricultural sector (project I-13)
4. Climate change impacts on hydrological boundary conditions for nature and agriculture, with the aim to identify spatial bottle necks for the allocation of water retention and overflow areas. (project II-11)
5. Identification of spatial bottle necks for potential adaptation measures in Dutch nature and agriculture (linked to previous two issues) and of possible solutions to these. (projects II-10, II-12, II-13)
6. Climate resilience of developing countries need to be integrally assessed at both country and project level before effective adaptation options can be devised (project II-14, II-15)

Publications of this programme are available Here

Betrokken organisaties

Betrokken personen

Projectleider Dr. R.W.A. Hutjes

Bovenliggende onderzoeksactiviteit(en)

Classificatie

A10000 Exploitatie en beheer fysieke milieu
A24000 Bosbouw
D22400 Ecologie

Omhoog
Ga terug naar de inhoud
Ga terug naar de site navigatie