KNAW

Onderzoek

Geluidseffecten

Pagina-navigatie:


Wijzig gegevens


Titel Geluidseffecten
Looptijd 01 / 2006 - onbekend
Status Afgesloten
Onderzoeknummer OND1317949
Leverancier gegevens ZonMw

Samenvatting

Naar schatting hebben 450.000 jongeren van 15 tot 25 jaar een gehoorverlies van 10 dB of meer, door muziekactiviteit zoals pop-/rockconcerten, dance evenenmenten en discotheken bezoeken. Van deze groep hebben 100.000 jongeren een gehoorverlies van minimaal 20 dB hetgeen al dicht in de buurt komt van een sociale handicap. Momenteel bestaan geen interventies ter preventie van gehoorschade. Wel zijn materialen beschikbaar die de kennis en bewustwording bij jongeren verruimen. Echter dit is niet voldoende om daadwerkelijk ook het gedrag van jongeren te veranderen ten einde gehoorschade door blootstelling aan luide muziek te voorkomen. Het project 'Sound Effects' betreft een pilot-voorlichtingscampagne in Amsterdam met expliciete aandacht voor de geluidsaanbod- en voorzieningenkant. Het heeft als doel het verkrijgen van inzicht in: "Mensen luisteren muziek om geraakt te worden, om jezelf deel te voelen van een groter geheel, om je energiek te voelen, om je verdriet te vergeten. Vooral bij jongeren speelt het een rol in de vorming van een eigen identiteit", aldus Tom ter Bogt, hoogleraar Popmuziek (ter Bogt, oratie, 2003). Muziek en jongeren horen bij elkaar en dat zal altijd zo blijven. Echter, bekend is dat de laatste jaren de volume knoppen in de discotheken flink worden opengedraaid (Meyer-Bisch, 1996), dat dance-evenementen en pop-/rockconcerten geluidniveaus van 120 dB(A) halen, hetgeen vergelijkbaar is met een opstijgende straaljager (ref. Nationale Hoorstichting) en met de komst van de I-pod en de mp3-speler wordt het wel heel aantrekkelijk om vier uur per dag of meer naar muziek te luisteren boven de 80 dB(A). Deze manieren van muziek beluisteren kunnen blijvend gehoorverlies, tinnitus (oorsuizen) of overgevoeligheid voor geluid tot gevolg hebben. Door een aantal aanpassingen in het gedrag en de omgeving is het echter ook mogelijk van muziek en muziekactiviteiten te genieten zonder dat dat gehoorschade teweegbrengt. Uit de literatuur blijkt dat bezoek aan pop-/rockconcerten en dance-evenementen (houseparty's) de grootste kans op gehoorschade teweegbrengen. Naar schatting hebben 450.000 Nederlandse jongeren van 15 tot 25 jaar een gehoorverlies van 10 dB of meer door deze muziekactiviteiten, waarvan ruim 100.000 jongeren een gehoorverlies van minimaal 20 dB hebben (Paschier-Vermeer et al., 1996b TNO03). Een gehoorverlies van 30 dB(A) wordt beschouwd als een sociale handicap, omdat verstaan van spraak dan moeilijk wordt. Op de vraag in hoeverre discotheekbezoeken of muziek beluisteren via hoofdtelefoons gehoorschade teweegbrengen, kan nog geen eenduidig antwoord gegeven worden (Meyer-Bisch, 1996; Passchier-Vermeer et al., 1996b; Passchier-Vermeer et al., 2001; Passchier-Vermeer et al., 1998a; Passchier-Vermeer 1998b TNO03; Beer de et al., 2003; Fligor et al., 2004). De doelstelling van de pilot is het ontwikkelen van een effectieve interventie ter preventie van gehoorschade bij jongeren. Het gaat hier om gehoorschade door hard geluid in de uitgaanssetting (pop-/rockconcerten, dance-evenementen en discotheken). Samengevat zijn de belangrijkste inzichten die de voorgestelde pilot voorlichtingscampagne beoogt te geven: -aangrijpingspunten bij jongeren en eigenaren/organisatoren om aanpassingen in gedrag en/of omgeving aan te brengen m.b.t. preventie van gehoorschade Het project 'Sound Effects' richt zich op jongeren die frequent pop-/rockconcerten, dance-evenementen (houseparty's) en discotheken bezoeken. De leeftijd van deze bezoekers varieert van 16 tot 30 jaar, afhankelijk van de uitgaansgelegenheid. Om deze jongeren te bereiken en een boodschap over te brengen leent de Entertainment-Education (E-E) strategie zich uitstekend. Onder deze EE-strategie wordt verstaan "het op een planmatige wijze ontwerpen en implementeren van communicatievormen die in staat zijn mensen zowel te amuseren als voor te lichten, om daarmee verschillende stadia van prosociale (gedrags)verandering te bevorderen en mogelijk te maken" (Bouman 1999). Het gaat hierbij om het bewust integreren van communicatieboodschappen in populaire media, zoals bijvoorbeeld het verwerken van de boodschap 'bescherm je tegen luide muziek' in een populaire soapserie of door deze te koppelen aan een DJ-optreden. Met name moeilijk bereikbare groepen -met vaak de grootste gezondheidsrisico's, kunnen met behulp van deze strategie beter bereikt worden, dan via traditionele communicatiekanalen zoals voorlichtingsbijeenkomsten en gedrukte media (Bouman, 1989, 1999). Het betreft hier een primaire doelgroep jongeren van 16-30 jaar. De secundaire doelgroep bestaat uit relevante intermediairen in de uitgaanswereld, muzieksector en media, Uit de probleemstelling wordt duidelijk dat pop-/rockconcerten en dance-evenementen het grootste risico op gehoorscha Het project 'Sound Effects' betreft een pilot-voorlichtingscampagne. De interventie gaat uit van de definitie van leefstijlcampagnes van ZonMw: "Een leefstijlcampagne is een landelijk uitvoeringsprogramma met een massamediale component, waarbij de boodschap op basis van formatief onderzoek en in nauwe samenhang met de te bereiken doelgroep/setting wordt ontwikkeld, zodanig dat de leefstijlcampagne uitnodigt tot interpersoonlijke communicatie en een actief zoekgedrag stimuleert naar meer gerichte informatie cq. ondersteuning". In plaats van een landelijk uitvoeringsprogramma betreft het hier een pilot die in eerste instantie op kleinere schaal wordt uitgevoerd en uitgetest. De massamediale component wordt gerealiseerd door een pro-actief mediabeleid te ontwikkelen (traject 3, zie aldaar) waardoor discussies en informatiezoekgedrag zal worden gegenereerd. Aan alle projectonderdelen en media uitingen zal een eigen website (www.sound-effects.nl) worden gekoppeld voor het geven van gerichte informatie en ondersteuning. De interventie wordt met de doelgroep (jongeren en intermediairen) op basis van formatief onderzoek vormgegeven en ontwikkeld.

Betrokken organisaties

Penvoerder Centrum Media & Gezondheid
Financier ZonMw

Betrokken personen

Projectleider Dr. M.P.A. Bouman

Classificatie

A70000 Volksgezondheid en gezondheidszorg
A75000 Gezondheidsvoorlichting
D24200 Preventieve gezondheidszorg, GVO

Omhoog
Ga terug naar de inhoud
Ga terug naar de site navigatie