KNAW

Research

Closing nutrient cycles in Salland

Pagina-navigatie:


Update content


Title Closing nutrient cycles in Salland
Period 01 / 2007 - 12 / 2010
Status Completed
URL http://www.biokennis.nl/`
Research number OND1319983

Abstract

[Description problem/question]:
Until 2008 it is allowed for organic dairy farmers to use 5 %conventional products in the feeding rations. Afterwards the sources of the feeding rations must be 100 % organic. The use of 100 % organic sources increases the interest in using self grown forage, while protein supply is an important bottleneck. Regional self-support is a increasingly important issue for the sector because it contributes to a closed nutrient cycle and higher energy efficiency. Research is necessary because the Dutch organic animal production systems still depend on the import of feed components. While developing concepts for closing nutrient cycles, farm economy, animal welfare and environmental losses must be taken into account.
[Objectives]:
Long term objective: In Dutch organic animal production feed rations with regional products are used, grown with organic manure and no conventional inputs, closing regional nutrient cycles and taking into account an optimal economical and environmental performance and animal health.
Objective for 2007: concepts for closing nutrient cycles for organic experimental farms Aver Heino (dairy cattle) and Raalte (pigs) together with regional crop farms are developed using a Multi Stakeholder approach; action plans for implementing a concept, monitoring and communication. In case the province of Overijssel contributes to this project, the concept will be broader and entail more farms in Salland. Since more stakeholders are then involved and the concept becomes more complicated, the development of the concept and action plans will not be finished in 2007, but in 2008.
[Results and products]:
Longer term results: organic dairy and pork production on Aver Heino en Raalte using regional feed products. In case of participation of the province of Overijssel: regionally self supporting organic production systems, integrating animal production and crop production on at least six farms in Salland. Products, specific for 2007: workshops with stakeholders, report on stakeholder analyses, report on concepts for self supporting Aver Heino en Raalte, action plan for implementation, monitoring and communication.

Abstract (NL)

[Probleem]:
De biologische landbouw zoekt naar wegen om de nutriëntenkringlopen meer en meer te sluiten. Regelgeving ten aanzien van herkomst van grondstoffen voor biologisch veevoer en gebruik van biologische mest wordt aangescherpt, maar heeft veelal tot gevolg dat de kostprijs van biologische producten zal toenemen. Toch moet de sector zich hier meer op gaan toeleggen, omdat dit punt ook nog een afbreukrisico met zich mee draagt: de consument verwacht dat er wordt geproduceerd zonder gangbare input.
Tot 2008 is het toegestane aandeel gangbaar voer in de biologische rundveehouderij 5%. Daarna moet het voer voor 100% van biologische oorsprong zijn. In de varkens- en pluimveehouderij mag tot 2008 15% gangbaar voer gebruikt worden, tot 2010 10%, daarna nog twee jaar 5%. Vanaf 1 januari 2012 produceren dus ook deze sectoren met 100% biologisch voer. Momenteel wordt 100% biologisch voeren nog niet breed toegepast, omdat er nog te veel vraagstukken rond rantsoensamenstelling en gebruik van alternatieve (eiwit)producten zijn en teelt van voedergewassen een te laag saldo oplevert voor de plantaardige sector. Regelgeving ten aanzien van gebruik van biologische mest wordt ook aangescherpt. Door de vergaande specialisatie in de Nederlandse landbouw, ook de biologische, wordt in de plantaardige sector veel mest aangevoerd, waarvan een groot aandeel nog gangbare mest is. Het sluiten van kringlopen staat dan ook nog ver van de huidige praktijk.
Een weg om dichter bij het sluiten van kringlopen te komen is het gebruik van regionaal geteeld voer, eventueel in ruil voor mest. Momenteel moet voor herkauwers tenminste 50% van het diervoer van het eigen bedrijf afkomstig zijn, of, als dit niet mogelijk is, in samenwerking met andere biologische bedrijven worden geproduceerd. Echter, regionale zelfvoorziening wordt steeds belangrijker voor de sector. Internationaal wordt dit gezien als gewenste invulling van het biologische principe van gesloten kringlopen. Daarnaast draagt regionale zelfvoorziening bij aan vermindering van het totale energiegebruik in de biologische landbouw en verruiming van in te zetten landbouwgewassen (biodiversiteit). Ook wordt als argument aangevoerd dat regionale productie goede controle op de biologische productiewijze vergemakkelijkt.
In verschillende projecten is aandacht geschonken aan het sluiten van mineralenkringlopen en verbeteren van de uitwisseling van producten tussen biologische bedrijven, zoals in het LNV-programma Intersectorale samenwerking (zie www.biokennis.nl) en Koppelbedrijven (Louis Bolk Instituut, Stimuland). Daarnaast wordt in het LNV-programma Biologische Veehouderij al enkele jaren gewerkt aan het verbeteren van de mogelijkheden van de dierlijke sectoren om met 100% biologisch voer te produceren. Het project Salland zelfvoorzienend integreert bestaande kennis en past het toe op de praktijkcentra en commerciële bedrijven in de regio. Met een participatieve aanpak (in een gezamenlijk leerproces van bedrijfsleven, onderzoek en advies) wordt ook nieuwe kennis ontwikkeld, waarbij ervaringskennis van de praktijk belangrijke input is.
[Doel project]:
In dit nieuw te starten project in Overijssel, rond de praktijkcentra (PRC s) Aver Heino (biologische melkveehouderij) en Raalte (biologische varkenshouderij), worden aspecten uit het eerdere onderzoek vergaand geïntegreerd. Uiteindelijk doel van dit project is ambitieus: een regionaal zelfvoorzienend systeem betreffende voer en mest, waarbij productie van biologische melk en varkensvlees volledig geïntegreerd zijn in biologische plantaardige productie en het natuur- en cultuurlandschapsbeheer in de regio. Er wordt voldaan aan hoge doelstellingen op het gebied van economie, dierenwelzijn en milieu. Doel specifiek voor 2007: Concept voor regionale zelfvoorziening van Aver Heino en Raalte* is uitgewerkt, inclusief een monitorings- en communicatieplan. Bij goedkeuring van het project door de provincie Overijssel wordt het concept breder getrokken naar een grotere groep biologische bedrijven.
*Het is denkbaar dat implementatie van regionale zelfvoorziening voor PRC Raalte niet haalbaar blijkt i.v.m. ander onderzoek op dit bedrijf. In dat geval wordt een concept voor een participerende varkenshouder in de regio uitgewerkt. Beslissing valt begin 2007.
[Activiteiten en betrokkenheid sector]:
Enerzijds is de sector betrokken via de sectorvertegenwoordiging in het projectteam, anderzijds nemen agrariërs en overige stakeholders actief deel aan de conceptontwikkeling en waar relevant implementatie van het stappenplan. Een groep ondernemers in Brabant wil in het Bedrijfsnetwerk biologische landbouw deelnemen als netwerk dat regionale zelfvoorziening wil implementeren. Indien deze groep wordt opgenomen in het netwerk, wordt uitwisseling van kennis en ervaring met deze groep (ook) vorm gegeven.
Activiteiten, specifiek 2007:
Conceptontwikkeling Aver Heino en Raalte: inventarisatie relevante kennis; evt ondersteunende modelberekeningen; stakeholderanalyse; workshop stakeholders; uitwerken criteria voor Aver Heino en Raalte op het gebied van economie, dierenwelzijn en milieu; uitwerken stappenplan voor implementatie, monitorings- en communicatieplannen.
Bij goedkeuring provincie: stakeholderanalyse Salland; bijeenbrengen van doelstellingen van (potentiële) participanten; opstellen criteria Salland; starten met conceptontwikkeling Salland; uitwerken monitorings- en communicatieplannen.
[Werkwijze]:
Jan 2007: Uitkomst provincie Overijssel/VROM, verder overleg provincie, kaders stellen voor project.
Febr Sept 2007: Conceptontwikkeling Aver Heino en Raalte
Sept Dec 2007: Uitwerking stappenplan implementatie, monitorings- en communicatieplannen
Bij goedkeuring provincie:
Jan Mei 2007: Stakeholderanalyse Salland
Maart Dec 2007: Conceptontwikkeling Salland; uitwerken monitorings- en communicatieplannen.
2008: Afronden conceptontwikkeling, stappenplan en aanpak monitoring; starten met implementatie en monitoring.
2009: Implementatie en monitoring
2010: Idem; rapportage monitoring
[Resultaten en producten ]:
Concept voor regionale zelfvoorziening van Praktijkcentrum Aver Heino, met 130 melkkoeien en 90 stuks jongvee, en Praktijkcentrum Raalte, met 700 vleesvarkenplaatsen.
Bij goedkeuring provincie Overijssel/VROM:
Samenwerkingsverband in Overijssel dat inspirerend is voor overige agrariërs in de regio: met grensverleggende aspecten (zeer vernieuwend en nog niet direct in de praktijk toepasbaar), naast aspecten die wel direct overgenomen kunnen worden.
Samenwerkingsverband in Overijssel dat vergaande samenwerking kent tussen (biologische) agrarische bedrijven en natuurorganisaties in Overijssel, resulterend in beter gesloten mineralenkringlopen en duurzaam bodemgebruik. Minimaal 6 bedrijven streven naar volledige zelfvoorziening.
Producten, specifiek 2007:
- Febr - Workshop
- Sept - Rapportage mogelijke scenario s Aver Heino en Raalte
- Dec - Plan van Aanpak implementatie, monitoring en communicatie
Bij goedkeuring door de provincie Overijssel/VROM:
- Maart - Workshop
- Mei - Rapportage stakeholderanalyse Salland
- Sept - Workshop
- Dec - Rapportage mogelijke scenario s Salland

Related organisations

Related people

Project leader Dr.ir. J.B. Pinxterhuis

Related research (upper level)

Classification

A20000 Plant production and animal production
D43000 Economics

Go to page top
Go back to contents
Go back to site navigation