KNAW

Research

Tackle problems in Dutch organic dairy sheep husbandry

Pagina-navigatie:


Update Research data


Title Tackle problems in Dutch organic dairy sheep husbandry
Period 01 / 2007 - 12 / 2008
Status Completed
URL http://www.biokennis.nl/
Research number OND1319988

Abstract

Description:
The lack of a practical evaluation on the feed requirement standards and on insight of the utilisation of protein (a), the lack of de-worming strategies (b), the lack of insight in cost price (c) and incidences of high lamb death rates (d) are the main problems in organic dairy sheep husbandry.

Research objectives:
The aim of the project is to tackle the prioritised problems by A) on-farm evaluation of the feed requirement standards, B) formulation of de-worming strategies for organic husbandry, C) cost price analysis of organic sheep milk in order to improve their economic results and/or marketing and D) on-farm evaluation of lamb death rates and circumstances.

Results and products:

- A practical evaluation of feed requirement standards
- Improved de-worming strategies and online advice on treatments
- Uniform cost price analyses
- Online advice on lambing management

Abstract (NL)

Doel:
Het doel van het project is het versterken van de Nederlandse biologische melkschapenhouderij, door het aanpakken en zo mogelijk oplossen van de belangrijkste knelpunten in de biologische melkschapenhouderij. Voor 2007/2008 wordt voorzien in een praktijkevaluatie van de voedernormen, verbeteren van de huidige ontwormpraktijk, uniformering in de kostprijsopbouw en terugdringen van de lammersterfte.

Werkwijze
Activiteiten en betrokkenheid sector:
De activiteiten in dit project (weergegeven in proefplannen) zijn in volle gang en worden met en op praktijkbedrijven uitgevoerd, ook in samenwerking met het Bedrijfsnetwerk Schapen.

Praktijkevaluatie voedernormen
Het evalueren van de normen in de praktijk verschaft meteen inzicht in de huidige praktijk (voert men op of onder de norm, eiwitbenutting) en geeft gelijktijdig een onderbouwing van die normen. De praktijkevaluatie wordt uitgevoerd middels on-farm onderzoek gericht op actuele voedingsvraagstukken van de deelnemende biologische melkschapenhouders, bijvoorbeeld mogelijkheden verlagen krachtvoergift, effect enkelvoudige krachtvoeders, alternatieve grassoorten en/of ruwvoeroverschotten. Geboortegewichten kunnen inzicht verschaffen in de voedingstoestand van de ooien tijdens de dracht. Voordelen van on-farm onderzoek zijn de directe wisselwerking met de melkschapenhouders (rantsoenberekening op bedrijven, monitoring productie, terugkoppeling en discussie), waardoor actuele voedingsvraagstukken worden opgepakt en praktische oplossingen samen met de schapenhouders worden bedacht en getoetst. Voor deze praktijkevaluatie wordt gebruik gemaakt van de reguliere behoeftenormen en voederwaarderingseenheden. De gangbare melkschapenhouderij kan ook rechtstreeks aan de slag met de geëvalueerde behoeftenormen en eiwitbenutting. De biologische rantsoenen zijn in de gangbare melkschapenhouderij te gebruiken maar andersom niet.

Verbeteren maagdarmwormbestrijding
Voor het opstellen van een gedegen en algemeen behandeladvies voor melkschapen wordt eerst het maagdarmwormbesmettingsbeeld op een aantal individuele melkschapenbedrijven in kaart gebracht. Tevens worden de eisen die de biologische sector stelt aan de maagdarmwormbestrijding geformuleerd, gebaseerd op vermijding van residuen en beperking van het gebruik van middelen. Vervolgens wordt een behandeladvies opgesteld met deskundigen en algemeen beschikbaar gemaakt via de website Biokennis.nl en de bestaande website voor maagdarmwormbestrijding in de reguliere schapenhouderij. Het behandeladvies wordt in 2008 getoetst in de praktijk.

Kostprijsberekening
Met een studieclub van minimaal 5 melkschapenhouders in het Bedrijfsnetwerk wordt een systematiek ontwikkeld om de kostprijsopbouw van (biologische) schapenmelk in beeld te brengen. De resultaten van deze studiegroep geven een goed beeld van de kostprijsopbouw en/of het saldo in de biologische melkschapenhouderij. Zowel biologische als gangbare melkschapenhouders kunnen het product, de uniforme rekenmethode voor de kostprijsopbouw, gebruiken voor het berekenen van de eigen kostprijsopbouw. Daarnaast kunnen ze zich spiegelen aan de resultaten van de studiegroep en daarmee zwakkere onderdelen van hun bedrijfsvoering ontdekken.

Lammersterfte
Probleembedrijven worden op basis van bedrijfscontacten geïdentificeerd door het projectteam. Aansluitend wordt een analyse van de problematiek (ernst, omvang, moment en oorzaak) gemaakt en met het bedrijf een plan van aanpak geformuleerd. Waardevolle leeraspecten en ervaringen worden breed gecommuniceerd met de sector.

Datum en omschrijving fases en go/no go momenten:

Praktijkevaluatie voedernormen
De praktijkevaluatie is opgesplitst in 2 fasen. In het eerste kwartaal 2007 wordt een vertaalslag gemaakt van de bestaande kennis naar de praktijk en vindt de uitwerking plaats van de gedetailleerde, relevante praktijkwaarnemingen. Deze fase is een samenwerking met praktijk- en theoriedeskundigen en resulteert in een gedegen werkplan. De praktijkwaarnemingen worden afhankelijk van de te onderzoeken productiestadia ingepland en uitgevoerd. In het eerste kwartaal van 2007 vindt ook een korte inventarisatie plaats van bestaande praktijkgegevens (i.s.m. Erik Verstappen en het Bedrijfsnetwerk Schapen) aan de hand waarvan de normen eventueel ook zijn te evalueren in de daarop volgende kwartalen. In verband met productiecyclussen en voeropnamebepalingen start fase 2 van de praktijkevaluatie van de voedernormen aan het begin van het komende stalseizoen en wordt in 2008 na afloop van het stalseizoen afgerond. Begroot onderzoeksbudget: 20 k fase 1 en 75 k fase 2 waarvan 40 k in 2007 in 55 k in 2008.

Verbeteren maagdarmwormbestrijding
Het weideseizoen van 2007 vormt het vertrekpunt voor de bemonstering en het in kaart brengen van de exacte knelpunten in de maagdarmwormproblematiek op biologische melkschapenbedrijven. Voorafgaand aan dit beweidingsseizoen wordt het bemonsteringsschema uitgewerkt, de bestaande relevante kennis geïnventariseerd en het werkplan geschreven. Vanaf de start van het weideseizoen worden de bemonsteringen en het monitoren van de relevante managementaangelegenheden (5-tal bedrijven) uitgevoerd. Vervolgens wordt de vertaalslag gemaakt naar een algemeen behandeladvies voor biologische melkschapen, welke wordt gepubliceerd via internet. Deze activiteiten in 2007 worden begroot op 40 k . Het implementeren van de verbeteringsslagen op de betreffende bedrijven, het monitoren en evalueren in 2008 wordt op 35 k begroot.

Kostprijsberekening
Ondersteuning van het inzichtelijk maken van de kostprijsopbouw en het opzetten van een systeem voor kostprijsberekening met een studieclub van 5 melkschapenhouders in een Bedrijfsnetwerk is voor 15,0 k per jaar uit te voeren (2007), naast de in het Bedrijfsnetwerk voorziene gegevensverzameling en omrekening van kostprijs naar saldo. Vanwege seizoensinvloeden op productie en marktontwikkelingen in opbrengsten en toegerekende kosten zijn voor het verkrijgen van betrouwbare gemiddelde kostprijsonderdelen minimaal 2 opeenvolgende jaren van gegevensverzameling nodig. Er wordt vanuit gegaan dat deze activiteiten in het tweede jaar (2008) door het Bedrijfsnetwerk worden uitgevoerd.

Lammersterfte
De GD is aanvankelijk gevraagd het knelpunt lammersterfte nader te onderzoeken, maar heeft hieraan geen invulling geven. De sectorvertegenwoordiger geeft aan dat nog steeds sprake is van hoge lammersterfte op meerdere bedrijven en dat aanpak van dit probleem wenselijk is. Daarom worden in het aflamseizoen van najaar 2007 en het daaropvolgende in het voorjaar van 2008 een bedrijfsanalyse, bedrijfsbezoeken en eventueel bemonsteringen voorzien. Vooraf worden probleembedrijven in kaart gebracht. In oktober 2007 wordt vastgesteld welke probleembedrijven er zijn en gerangschikt naar omvang van de lammersterfte. Naast eenvoudig mee te nemen acties in het voedings- en maagdarmwormonderzoek is hiervoor een aanvullend budget van 10 k nodig (5 k in 2007 en 5 k in 2008).

Resultaten:
Juni 2008 Rapport evaluatie voedernormen
Dec 2008 Rapport maagdarmwormproblematiek bij (biologische) melkschapen, inclusief evaluatie advies 2007
Sept 2008 Rapportage lammersterfte Voorts worden verschillende nieuwsfeiten aangeleverd voor Biokennis.nl.

Publicaties bij dit project zijn beschikbaar via deze Link

Related organisations

Related people

Project leader Ing. J.C. Verkaik

Related research (upper level)

Classification

A22000 Animal husbandry
D43000 Economics

Go to page top
Go back to contents
Go back to site navigation