KNAW

Onderzoek

Dromen en droomuitlegging in de oudheid

Pagina-navigatie:


Wijzig gegevens


Titel Dromen en droomuitlegging in de oudheid
Looptijd 02 / 2007 - 04 / 2012
Status Afgesloten
Dissertatie Ja
Onderzoeknummer OND1326775
Leverancier gegevens Onderzoeker

Samenvatting

Theorieën over de bovennatuurlijke herkomst van dromen in de Grieks-Romeinse wereld worden steeds complexer. Dit is een van de conclusies uit het promotieonderzoek van Jovan Bilbija waarin hij dromen in de oudheid bespreekt. Belangstelling voor dromen is van alle tijden. Dat blijkt wel uit het feit dat er in het derde millennium voor Christus al over dromen werd geschreven en dat er nu een proefschrift aan is gewijd. Bilbija onderzocht de droom in het oude Nabije Oosten en de Grieks-Romeinse wereld. Het aan dromen gerelateerde bronnenmateriaal uit deze culturen heeft hij bijeengebracht, gerangschikt, onderzocht en intercultureel vergeleken. Hij keek naar ontwikkelingen binnen culturen op droomgebied en naar interculturele overeenkomsten en verschillen. Op basis hiervan benoemt hij van elke cultuur de meest kenmerkende eigenschappen ten aanzien van dromen. In zijn onderzoek gaat Bilbija dieper in op uiteenlopende kwesties, zoals waarom we geen duidelijke gevallen van incubatie (het slapen in een heiligdom om een droom te krijgen) tegenkomen in het Oude Testament en de hellenistisch-joodse literatuur. Incubatie wordt in deze geschriften nergens expliciet omschreven, hoewel er aanwijzingen zijn dat het voorkwam. Vermoedelijk wilden Joodse auteurs elke schijn van manipulatie van het goddelijke vermijden. In zijn bespreking van dromen in de Grieks-Romeinse wereld komt Bilbija onder meer tot de conclusie dat we een toenemende complexiteit van theorieën over de bovennatuurlijke herkomst van dromen kunnen waarnemen. Deze toename culmineert in de theorieën van de Neoplatonisten Iamblichus en Synesius van Cyrene. Naast deze deelstudies wijdt Bilbija een hoofdstuk aan het intra- en intercultureel vergelijken van een selectie van droomgerelateerde opvattingen en praktijken. Hiermee legt hij een basis voor verder onderzoek op het gebied van de antieke oneirologie (de studie naar dromen). Zijn onderzoek is van waarde voor veel wetenschappers, zoals onderzoekers op het gebied van de antieke godsdiensts- en mentaliteitsgeschiedenis.

Samenvatting (EN)

My research focuses on ancient Near Eastern (Mesopotamian, Egyptian, and Jewish) and Greco-Roman conceptions on the origin and value of dreams. I differentiate between four different attitudes towards dreams, based on where they were thought to originate from and what their value was: 1. supernatural origin with valuable information; 2. supernatural origin with deceptive or useless information; 3. natural origin with valuable information; 4. natural origin with useless information. I will investigate how ancient testimonies on dreams can be connected with these four attitudes. In the middle part of my investigation I will systematically discuss the ancient testimonies for each culture individually. In the last part I will link the results of the middle part to the four attitudes towards dreams. In this part I will also, within the structure of the four attitudes, address certain conspicuous developments in the dream-related conceptions and activities within each culture. I will also point out certain eye-catching similarities and differences between the dream-related conceptions and activities of the various cultures.

Betrokken organisaties

Betrokken personen

Promotor Prof.dr. G.J. Boter
Promovendus Dr. J. Bilbija

Classificatie

A85200 Levensbeschouwing en religie
D34200 Middeleeuwen

Omhoog
Ga terug naar de inhoud
Ga terug naar de site navigatie