| Sara Roscioni beschrijft in haar proefschrift de sleutelrol van het eiwit EPAC in de regulatie van de luchtwegfunctie. Directe activatie van dit eiwit kan mogelijk een interessante nieuwe behandeling zijn van chronisch obstructieve longziekten als COPD en astma. Karakteristiek voor COPD en astma is luchtwegvernauwing, waarbij ontsteking, hyperreactiviteit en remodeling (structurele veranderingen) van de luchtwegen een belangrijke rol spelen. Veel patiënten krijgen hiervoor medicijnen uit de categorie B2-antagonisten, oftewel luchtverwijders. Deze zorgen voor een effectieve bronchusverwijding en ontspanning van de luchtweg-gladde spier, onder meer door verhoging van cyclisch AMP (cAMP), een second messenger neurotransmitter. Gebruik van deze medicatie brengt echter met zich mee dat er ook een verminderde gevoeligheid ontstaat voor de B2-adrenerge receptor en daarmee ook een verminderd vermogen om cAMP te genereren. Vanwege de grote regulerende rol van cAMP in diverse celfuncties in de luchtwegen en in de behandeling van COPD en astma stelt Roscioni dat het wetenschappelijk en klinisch van groot belang is om meer inzicht te krijgen in de regulatie en werkingsmechnismen van deze second messenger. Een van de effectoreiwitten in de cel die door cAMp worden geactiveerd, is het recent ontdekte enzym EPAC (exchange protein directly activated by cAMP). EPAC speelt een belangrijke rol in de cAMP signaaltransductie en moduleert belangrijke cellulaire processen die betrokken zijn bij de pathofysiologie van astma en COPD, zoals de afgifte van inflammatoire cytokines. De promovenda toont in dit proefschrift aan dat directe activatie van EPAC, via beïnvloeding van specifieke intracellulaire signaalroutes, leidt tot ontspanning van de luchtweg-gladde spier, remming van ontstekingsreacties veroorzaakt door sigarettenrook een van de belangrijkste risicofactoren voor het ontstaan van COPD en remming van gladde spierverdikking door ontstekingsmediatoren. Roscioni stelt daarom dat EPAC-activatie van therapeutisch nut zou kunnen zijn voor de behandeling van luchtwegvernauwing bij COPD en astma. Saillant detail: ze ontdekte ook dat de expressie van EPAC, mogelijk door sigarettenrook, in het longweefsel van COPD-patiënten was afgenomen, hetgeen zou kunnen bijdragen aan de pathofysiologie van deze ziekte. |
